Choć Ustka kojarzy się dziś głównie z szerokimi plażami, eleganckimi willami i wypoczynkiem nad Bałtykiem, historia tego nadmorskiego kurortu skrywa wiele fascynujących wątków. Jednym z nich jest wyjątkowa postać malarza, który stworzył herb Ustki – Wilhelm Granzow. Ten nieco zapomniany dziś artysta, pochodzący z pobliskiego Duninowa, na stałe wpisał się w dzieje miasta. Dziś przybliżamy jego niezwykłą historię.

Wilhelm Granzow – artysta z Duninowa i jego droga do Ustki

Wilhelm Granzow urodził się w 1885 roku w Duninowie (niem. Pamplin), w rodzinie chłopskiej. Od najmłodszych lat zdradzał wyjątkowe zdolności plastyczne. Zauważył je nauczyciel z lokalnej szkoły, Kannenberg, który przedstawił jego prace dziedzicowi pobliskiego pałacu w Zaleskich – von Belowowi. Dzięki jego pomocy oraz wsparciu wpływowych mecenasów, takich jak minister finansów dr Jung czy profesor Ewald, młody Wilhelm dostał szansę na edukację artystyczną w Berlinie.

Studiował w Akademii Sztuk Pięknych i odbył podróże artystyczne po Europie – odwiedził m.in. Wenecję i Paryż. Po trudnych doświadczeniach I wojny światowej, którą przetrwał jako żołnierz armii niemieckiej, Granzow osiadł w Ustce. Zajął się malarstwem – tworzył pejzaże i portrety. Jednak to nie obrazy przyniosły mu największą sławę.

Powstanie herbu Ustki – historia symbolu z syrenką i łososiem

W 1922 roku Wilhelm Granzow zaprojektował herb Ustki, który początkowo znalazł się na tarczy pomnika „Umierający Wojownik” autorstwa Josepha Thoraka. Monument ten upamiętniał mieszkańców miasta poległych w I wojnie światowej i stanął w centrum Ustki. Rok później – 13 kwietnia 1924 roku – herb został oficjalnie zatwierdzony przez pruskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych.

Herb przedstawia syrenę unoszącą się nad falami morza, dzierżącą w dłoni dorodnego łososia – rybę, która była wówczas specjalnością regionu. W tle widnieje trójmasztowy żaglowiec z napisem „STO” (skrót od Stolpmünde – dawnej niemieckiej nazwy Ustki), a pomiędzy syreną a okrętem – rozstawione sieci rybackie. Każdy z tych elementów symbolizuje kluczowe dla miasta obszary: żeglugę, rybołówstwo i funkcję kąpieliska.

Kontrowersje i symbolika – czy syrena przyniosła pecha?

Choć dziś herb z syreną jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli Ustki, w tamtym czasie jego symbolika wzbudzała kontrowersje. Zamiast dotychczasowej pieczęci parafialnej z wieżą i pochodniami, wskazującą duchowe światło i kościelną opiekę, pojawiła się syrena – w tradycji utożsamiana z morskimi demonami. Niektórzy historycy twierdzą, że Granzow nie zdawał sobie sprawy z negatywnego wydźwięku tej postaci.

Legenda głosi, że po zatwierdzeniu herbu z „biuściatą panną z łososiem” los malarza się odwrócił. W latach 30. XX wieku stracił wielu zleceniodawców – głównie niemieckich Żydów, którzy wyemigrowali z kraju. W czasie II wojny światowej uciekając przed Armią Czerwoną, próbował wraz z towarzyszką życia przedostać się statkiem do zachodnich Niemiec. Niestety, na otwartym morzu, podczas alarmu przeciwlotniczego, oboje zginęli – pochłonięci przez Bałtyk.

Wilhelm Granzow – dziedzictwo, które żyje do dziś

Choć Wilhelm Granzow zmarł tragicznie w 1945 roku, jego dzieło przetrwało. Herb, który zaprojektował ponad sto lat temu, mimo modyfikacji, nadal widnieje na materiałach promocyjnych Ustki, pamiątkach i miejskich dokumentach. Stał się nie tylko graficznym symbolem miasta, ale także elementem jego tożsamości kulturowej.

Dla nas, gospodarzy Villi Red w Ustce, historia Granzowa to ważna część lokalnego dziedzictwa. Jesteśmy dumni, że możemy działać w miejscu tak bogatym w historię, gdzie sztuka i pasja tworzą unikalny klimat. To właśnie ten wyjątkowy charakter Ustki przyciąga naszych gości – poszukujących nie tylko luksusowego wypoczynku, ale także inspiracji i autentycznych doświadczeń.

Historia, która inspiruje

Wilhelm Granzow był postacią nietuzinkową – artystą, podróżnikiem i lokalnym patriotą, który na zawsze zapisał się w historii Ustki. Jego herb to nie tylko graficzny znak, ale opowieść o nadmorskim mieście, jego tradycjach i przemianach.

Jeśli chcesz poczuć klimat tej niezwykłej historii, odwiedź Villę Red – miejsce, gdzie nowoczesny komfort spotyka się z duchem przeszłości.

Noclegi w Ustce z widokiem na morze

Szukasz hotelu w Ustce? Zarezerwuj swój pobyt w naszym pensjonacie Villa Red z widokiem na morze!

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Kim był Wilhelm Granzow i skąd pochodził?

Wilhelm Granzow urodził się w 1885 roku w Duninowie jako członek chłopskiej rodziny. Dzięki wsparciu lokalnych mecenasów – m.in. ministra finansów dr. Junga i profesora Ewalda – otrzymał szansę edukacji artystycznej w Berlinie, co rozpoczęło jego drogę twórczą.

Co sprawiło, że Granzow jest wyjątkowy dla Ustki?

Granzow namalował herb Ustki w 1922 roku — symbolikę miejską zawierającą syrenę z łososiem, sieci i żaglowiec. W 1924 roku został on oficjalnie zatwierdzony przez pruskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych, stając się trwałym znakiem miasta.

Co przedstawia herb Ustki i jakie ma znaczenie?

Herb ukazuje syrenę z dużym łososiem – symbolem rybołówstwa – oraz sieci i żaglowiec z napisem „STO” (Stolpmünde, dawna nazwa Ustki). Każdy z tych elementów podkreśla podstawy lokalnej gospodarki: rybołówstwo, żeglugę oraz funkcję kurortu.

Czy wizerunek syreny w herbie budził kontrowersje?

Tak. Początkowo syrena, kojarzona z wodnymi demonami, budziła niepokój wśród mieszkańców. Sugeruje się, że to kontrowersyjne przedstawienie wpłynęło na pogorszenie się sytuacji artysty — w latach 30. utracił wielu zleceniodawców.